افغانستان — استثنا نیست.
نویسنده: احمد سعیدی، تحلیلگر مسائل افغانستان و منطقه (سوئیس)، مخصوص برای "سنگر"
با معذرت از دوستان و مخاطبان آگاه و باوجدان؛ آنچه را که امروز مینویسم، نرم و تعارفی نیست. اینبار ناچارم کمی سخت، صریح و بیپرده بنویسم؛ چون درد جامعه ی ما با جملات خیلی ادبی و ملایم درمان نمیشود.
همه ی ما در جریان هستیم که از چندی بدینسو در رسانههای ملی و بینالمللی، موضوع جنایتی که یک سرمایهدار آمریکایی بهنام( جفری اپستین ) مرتکب شده، که حالا این سگ صفت انسان نما خودکشی کرده بر سر زبانهاست؛ رویدادی که دارای ابعاد گستردهٔ انسانی و حقوقبشری بوده و افکار عمومی را بهشدت متأثر ساخته است.
بر بنیاد گزارشها و تحلیلهای منتشرشده، این ماجرا صرفاً به عملکرد یک فرد محدود نمیشود. گفته میشود شماری از چهرههای صاحب قدرت و ثروت، بهگونهٔ مستقیم یا غیرمستقیم با این پرونده در پیوند بودهاند؛ مسئلهای که نشان میدهد ریشههای چنین فجایعی میتواند فراتر از یک شخص و در بستر ساختارهای قدرت و نفوذ قابل بررسی باشد.
اینگونه رویدادها متأسفانه در تاریخ سیاست و سرمایه بیسابقه نیست؛ جایی که گاه نفوذ و ثروت، زمینهٔ سوءاستفاده و نادیدهگرفتن ارزشهای انسانی را فراهم میسازد. بررسی این موارد نشان میدهد که ضعف نظارت، همدستی پنهان و نبود شفافیت، میتواند بستر تکرار چنین فاجعههایی را مهیا کند.
هولناکتر از آن شمار زیادی از دختران زیر سن قانونی قربانی سوءاستفاده شدهاند؛ موضوعی که وجدان هر انسان آزادهای را متأثر میسازد و ضرورت رسیدگی جدی و بیطرفانه را برجسته میکند. در کنار بُعد عاطفی این فاجعه، توجه به ابعاد حقوقی و ساختاری آن نیز اهمیت اساسی دارد.
با این همه، محدود ساختن این مسئله به یک کشور، نگاه کاملی نخواهد بود. اگر با صداقت، شجاعت و شفافیت، موارد مشابه در سایر کشورها از جمله در سرزمین ما افغانستان نیز مورد بررسی قرار گیرد، بیتردید واقعیتهای تلخ اما روشنگری آشکار خواهد شد که میتواند زمینهساز اصلاحات بنیادی گردد.
تجربهٔ تاریخ نشان داده است که پنهانکاری، سکوت و ملاحظهکاری در برابر صاحبان قدرت، نهتنها مانع حل مشکل نمیشود، بلکه زمینهٔ تکرار آن را فراهم میسازد. از اینرو، زمان آن رسیده است که اینگونه پروندهها بدون تبعیض، بدون ملاحظهٔ قدرت و ثروت و بر اساس اصول عدالت و قانون مورد رسیدگی قرار گیرد؛ تا گامی هرچند کوچک اما مؤثر در جهت دفاع از قربانیان و تقویت اعتماد عمومی برداشته شود.
احمد سعیدی
