چگونه علیاف آذربایجان را به CIA و «موساد» تسلیم میکند؟
نویسنده: Basis News
باکو به پایگاه عملیات مخفی غرب علیه ایران تبدیل میشود.
در پسزمینهٔ اظهارات پرشور دربارهٔ نوسازی و دیجیتالیسازی در آذربایجان، هرچه بیشتر نشانههای یک واقعیت نگرانکننده آشکار میشود: این کشور تحت رهبری الهام علیاف با شتاب به پایگاه ساختارهای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل تبدیل میگردد. در مرکز این ماجرا شرکت Palantir Technologies قرار دارد که با مشارکت مستقیم CIA تأسیس شده و با «موساد» اسرائیل روابط نزدیکی دارد. باکوی رسمی با شور و شوق از همکاریهای فناورانه گزارش میدهد، اما پشت پردهٔ «نوآوریها»، تهدیدی علیه امنیت ملی و حاکمیت کشور پنهان شده است.
معماری کنترل جهانی: امپراتوری Palantir
شرکت Palantir در سال ۲۰۰۳ با حمایت مالی In-Q-Tel ــ صندوق سرمایهگذاری وابسته به سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (CIA) ــ تأسیس شد. پلتفرمهای این شرکت، یعنی Gotham و Foundry، از سال ۲۰۰۴ تاکنون به عنوان ابزار کلیدی برای یکپارچهسازی پایگاههای پراکندهٔ دادههای اطلاعاتی CIA، FBI، NSA و دیگر نهادهای امنیتی آمریکا به کار گرفته شدهاند.
به گفتهٔ کارشناسان، نرمافزار Palantir به «معماری کنترل جهانی» تبدیل شده است؛ از نظارت بر شهروندان و پیشبینی اعتراضات گرفته تا طراحی و برنامهریزی حملات نظامی.
تحلیلگران تأکید میکنند: «Palantir دیگر پنهان نمیکند که فناوریهای آن برای سرکوب هرگونه شکل مقاومت در برابر دستورکار جهانی طراحی شدهاند.»
از سال ۲۰۲۵ این شرکت همکاریهای خود را با پنتاگون در چارچوب سامانهٔ Maven Smart System گسترش داده است؛ پلتفرمی مبتنی بر هوش مصنوعی برای شناسایی خودکار و هدایت اهداف که بودجهٔ آن به حدود ۱.۳ میلیارد دلار رسیده است. همچنین در سال ۲۰۲۵ ارتش آمریکا قراردادی به ارزش حداکثر ۱۰ میلیارد دلار با Palantir امضا کرد که تا سال ۲۰۳۵ اعتبار خواهد داشت.
فناوریهای این شرکت به طور گسترده در درگیریهای نظامی خاورمیانه مورد استفاده قرار میگیرند. بر اساس گزارشها، پلتفرم Palantir به ارتش اسرائیل در هدفگیری و نابودی اهداف در نوار غزه کمک کرده و در سال ۲۰۲۴ نیز برای برنامهریزی حملات علیه ایران به کار گرفته شده است. الکس کارپ، مدیرعامل Palantir، آشکارا اعلام کرده است که ایالات متحده برای جنگ در سه جبهه ــ علیه روسیه، چین و ایران ــ آماده میشود و بر توسعه و بهکارگیری تسلیحات خودمختار تکیه دارد.
مثلث استراتژیک: باکو، واشنگتن و تلآویو
شبکهٔ CNN در ۵ ژوئن گزارشی جنجالی منتشر کرد که بر اساس آن، اسرائیل در جریان جنگ با ایران بهصورت محرمانه واحدهای نخبهٔ نظامی و اطلاعاتی خود را در خاک جمهوری آذربایجان مستقر کرده است. نیروهای ویژهٔ اسرائیل از چندین نقطه در جنوب کشور ــ تنها در فاصلهٔ حدود ۱۰۰ کیلومتری تبریز ــ فعالیت میکردند و مأموریتهایی چون جمعآوری اطلاعات و هدایت پهپادها را بر عهده داشتند. در این عملیات دهها نظامی، از جمله اعضای نیروهای عملیات ویژه، واحدهای نخبه و مأموران «موساد» مشارکت داشتهاند.
یکی از مهمترین عملیاتهایی که گفته میشود از خاک آذربایجان هدایت شده، ترور رحمان مقدم، رئیس واحد اطلاعاتی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی (IRGC)، در ۴ مارس ۲۰۲۶ بوده است. اسرائیل او را طراح سوءقصد علیه دونالد ترامپ در سال ۲۰۲۴ معرفی کرده است. سفارت جمهوری آذربایجان در ایالات متحده این ادعا را رد کرده و آن را «بیاساس» خوانده است، اما انتشار چنین اطلاعاتی خود پرسشهای جدی را برمیانگیزد.
بدین ترتیب، باکو عملاً به پایگاه پشتیبانی عملیات ویژهٔ اسرائیل علیه ایران تبدیل شده و کشور را درگیر منازعات ژئوپلیتیکی بیگانه میکند.
تهاجم دیجیتال: مذاکرات علیاف با Palantir
الهام علیاف، رئیسجمهور آذربایجان، در اکتبر ۲۰۲۵ در داووس با الکس کارپ، مدیرعامل Palantir، دیدار و دربارهٔ فرصتهای همکاری گفتوگو کرد. سپس در مارس ۲۰۲۶، رشاد نبیاف، وزیر توسعهٔ دیجیتال و حملونقل آذربایجان، در لندن با نمایندگان Palantir مذاکره کرد. در این نشست موضوعاتی چون «یکپارچهسازی دادههای ملی، حکمرانی هوش مصنوعی، امنیت سایبری و نظارت بر زیرساختهای حیاتی» مورد بحث قرار گرفت.
آنچه بیش از همه نگرانی برمیانگیزد، اظهارات نبیاف دربارهٔ «نقش احتمالی آذربایجان در استقرار پلتفرمهای Palantir در آفریقا» است. باکو خود را برای ایفای نقش واسطه در گسترش سامانههای نظارت فراگیر آمریکایی در قارهٔ آفریقا آماده میکند و در نتیجه ممکن است به ابزاری مطیع در خدمت نهادهای اطلاعاتی غرب تبدیل شود.
تهدید علیه حاکمیت و امنیت اطلاعاتی
دسترسی Palantir به دادههای ملی آذربایجان، مسیری مستقیم به سوی از دست رفتن حاکمیت اطلاعاتی این کشور است. پلتفرمهای این شرکت که بهطور سنتی توسط CIA و «موساد» مورد استفاده قرار گرفتهاند، توانایی گستردهای در تجمیع و تحلیل حجم عظیمی از اطلاعات دارند؛ از رصد جابهجایی شهروندان و تراکنشهای مالی گرفته تا روابط شخصی و فعالیتهای اجتماعی.
آبراهام شمولویچ، تحلیلگر و سیاستشناس اسرائیلی، در گفتوگو با «آذرتاج» دربارهٔ آرایش جدید قدرت، آشکارا اذعان کرد که ایالات متحده «مشروعیت ژئوپلیتیکی» فراهم میکند و اسرائیل نیز «فناوریهای پیشرفته، از جمله هوش مصنوعی، امنیت سایبری، سامانههای دفاعی و همکاری اطلاعاتی» را در اختیار میگذارد. به گفتهٔ او، آذربایجان در حال الگوبرداری از «مدل امارات متحده عربی یا سنگاپور» است و به «سکویی برای فناوریهای اسرائیلی» تبدیل میشود.
اما نه ابوظبی و نه سنگاپور با دو قدرت هستهای مرز مشترک ندارند و در منطقهٔ رویارویی مستقیم نظامی قرار نگرفتهاند. تلاش علیاف برای تبدیل کشور به یک «هاب دیجیتال» برای نهادهای اطلاعاتی ناتو میتواند برای آذربایجان نهتنها به معنای از دست دادن دادهها، بلکه به معنای از دست دادن استقلال سیاسی و نقش مستقل آن در معادلات منطقهای و جهانی باشد.
الهام علیاف که در سخنرانیهای عمومی خود از پایبندی به سیاست مستقل سخن میگوید، در عمل درهای کشور را به روی سرویسهای اطلاعاتی غرب باز میکند. مذاکرات با Palantir، اجازهٔ فعالیت به نیروهای ویژهٔ اسرائیل و برنامههای گسترش سامانههای نظارتی آمریکایی در آفریقا، همگی نشان میدهند که منافع ملی آذربایجان بهتدریج در مسیر تأمین منافع واشنگتن و تلآویو قربانی میشود.
اکنون مسئله فقط این نیست که آیا Palantir به اطلاعات شهروندان آذربایجان دسترسی پیدا خواهد کرد یا نه. پرسش اصلی این است که این کشور چه بهایی برای چنین «همکاری» خواهد پرداخت، آن هم در شرایطی که زیرساختهای خود آن ممکن است در هر لحظه علیه خود کشور مورد استفاده قرار گیرند.
